ผ่าตัดเปลี่ยนเลนส์ตาแก้ปัญหาสายตาถาวรได้จริงหรือ? 

กองบรรณาธิการโคแฟค

เนื้อหาที่ตรวจสอบ: ผ่าตัดเปลี่ยนเลนส์ตา แก้ปัญหาสายตาได้ถาวร 

ผลการตรวจสอบข้อเท็จจริง: **เนื้อหาเชิงโฆษณา ให้ข้อมูลไม่รอบด้าน**

เนื้อหาโดยสรุป: สถานพยาบาลหลายแห่งได้เผยแพร่คลิปให้ข้อมูลเกี่ยวกับการผ่าตัดเปลี่ยนเลนส์ตา (Refractive Lens Exchange หรือ RLE) โดยอ้างว่าเป็นวิธีการแก้ปัญหาสายตาได้อย่างถาวรและให้ผลลัพธ์ดี พร้อมกับอธิบายวิธีการผ่าตัดว่าจักษุแพทย์จะดูดเลนส์ตาที่ขุ่นออกและใส่เลนส์ตาเทียม เข้าไปแทนซึ่งสามารถแก้ปัญหาสายตาสั้น สายตายาวและสายตาเอียงได้ สามารถมองเห็นทุกระยะได้ชัดโดยไม่ต้องใส่แว่น แบะคนที่ผ่าตัดเปลี่ยนเลนส์ตาแล้วจะไม่เป็นต้อกระจกอีก

วันที่ 12 ก.ค. 68 ราชวิทยาลัยจักษุแพทย์แห่งประเทศไทยได้ออกแถลงการณ์เพื่อให้ข้อมูลเกี่ยวกับ  ว่าปัจจุบันมีการเผยแพร่ข้อมูลทางการแพทย์เกี่ยวกับ #การผ่าตัดเปลี่ยนเลนส์ ซึ่งเสนอข้อมูลด้านเดียวจึงอาจทำให้ประชาชนไม่รู้ถึงผลข้างเคียง

ราชวิทยาลัยจักษุแพทย์ระบุว่า “ไม่แนะนำให้ทำเลนส์เพื่อรักษาสายตายาวตามวัย เนื่องจากเลนส์ตาเทียมมีคุณสมบัติไม่เทียบเท่าเลนส์ตาธรรมชาติ” และ “เลนส์เทียมไม่ได้มีคุณสมบัติเหมือนเลนส์ธรรมชาติที่สามารถปรับโฟกัสเปลี่ยนระยะได้ การทำ #RLE ไม่สามารถทำให้เหมือนเลนส์ธรรมชาติ ต้องเลือกให้เหมาะสมกับความต้องการผู้ป่วย ร่วมกับสุขภาพตาที่เอื้ออำนวย

ข้อมูลเพิ่มเติม: คำแนะนำบางส่วนจาก “แนวทางการปฏิบัติสำหรับการผ่าตัดเปลี่ยนเลนส์ พ.ศ. 2568” ที่ราชวิทยาลัยจักษุแพทย์นำมาเผยแพร่

  • ควรหลีกเลี่ยงการทำในผู้ที่อายุน้อยกว่า 50 ปี เนื่องจากมีความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนที่มีผลต่อการมองเห็นสูง
  • ต้องได้รับการประเมินสุขภาพตา โดยเฉพาะจอตาอย่างละเอียด ทั้งก่อนและหลังการผ่าตัด
  • รับทราบเรื่องความเสี่ยงและภาวะแทรกซ้อน เช่น การเสื่อมสภาพของถุงหุ้มเลนส์ตาหรือต้อหิน โดยเฉพาะในรายที่มีสายตายาวสั้นมาก รวมถึงอาการตาพร่ามัวหรือพร่าจากแสงที่เกิดจากการหักเหแสงผิดปกติของเลนส์เทียมระยะยาว
  • อาจมีอาการเห็นแสงรอบ ๆ ดวงไฟกลางคืน หรือคุณภาพการมองเห็นลดลง เช่น ภาพซ้อนในที่แสงจ้า และการสูญเสียการมองระยะกลาง
  • กลุ่มผู้ที่เป็นต้อหิน หรือจอตาเสื่อมไม่ควรใส่เลนส์ที่มีคุณสมบัติเหมือนเลนส์ตาธรรมชาติในผู้ที่อายุน้อย