รศ.ดร. เจษฎาอธิบาย เหตุที่คุกกี้โอริโอเผาไหม้ช้าเพราะส่วนผสมและโครงสร้าง ไม่ใช่เพราะมีสารก่อมะเร็ง

กองบรรณาธิการโคแฟค

เนื้อหาที่ตรวจสอบ: คุกกี้โอรีโอไม่ละลายเมื่อเผาไฟเพราะใส่สารก่อมะเร็ง

ผลการตรวจสอบข้อเท็จจริง: **เนื้อหาเท็จ**

📝  เนื้อหาโดยสรุป: วันที่ 30 ธ.ค. 2568 ผู้ใช้งานเฟซบุ๊กชื่อ Rattigoon Jetinai โพสต์คลิปความยาว 1.03 นาที เป็นภาพการทดลองนำคุกกี้โอรีโอมาเผาไฟในระยะเวลาต่าง ๆ กันตั้งแต่ 0.5 ไปจนถึง 30 วินาที พร้อมข้อความบรรยายว่า “ขนมโอริโอ้ ปนเปื้อนสารหน่วงไฟ ก่อมะเร็ง ขนาดเครื่องเป่าหลอมก็ยังไม่สามารถหลอมละลายขนมได้” (ลิงก์บันทึก)

🔎 โคแฟคตรวจสอบ: โคแฟคพบว่าคลิปนำโอรีโอมาเผาไฟนั้นเคยเป็นกระแสไวรัลตั้งแต่ปี 2567 ทำให้เกิดการแชร์คำกล่าวอ้างเท็จว่าโอรีโอมีสารก่อมะเร็งซึ่งทำให้ขนมดังกล่าวไม่ไหม้ไฟ แต่จากการนำรายชื่อส่วนผสมต่าง ๆ ที่แพร่บนเว็บไซต์ของโอรีโอไปตรวจสอบกับเว็บไซต์ขององค์การอาหารและยาสหรัฐฯ ไม่พบว่าส่วนประกอบเหล่านั้นเป็นอันตรายต่อร่างกายมนุษย์

รศ.ดร. เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อาจารย์ประจำภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้ตรวจสอบเนื้อหานี้และโพสต์เฟซบุ๊ก “Jessada Denduangboripant” เมื่อวันที่ 13 ม.ค. 2569 ว่าเนื้อหานี้ไม่เป็นความจริง คุกกี้โอรีโอไม่ได้มีส่วนผสมของสารหน่วงการติดไฟ ส่วนการที่เผาไหม้ช้าเป็นเพราะลักษณะและส่วนผสมของคุกกี้ และไม่ควรนำการเผาไฟมาใช้พิสูจน์ความปลอดภัยของอาหาร 

รศ.ดร.เจษฎาอ้างอิงบทความของ Hindustan Times และรายงานตรวจสอบข้อเท็จจริงของ Fact Crescendo ที่ตีพิมพ์ในปี 2567 และ 2568 ว่า สาเหตุที่คุกกี้โอริโอไหม้ช้ากว่าอาหารทั่วไปเพราะมีส่วนผสมของน้ำตาลสูงมาก เมื่อน้ำตาลเจอความร้อนจะเกิดปฏิกิริยาการเกิดคาราเมล (caramelization) ซึ่งแผ่นคาราเมลนี้จะเคลือบเนื้อคุกกี้ และน้ำตาลที่กลายเป็นคาราเมลจะไหม้ไฟช้ากว่าเกล็ดน้ำตาลปกติจึงทำให้ดูเหมือนว่าคุกกี้ไม่ไหม้ไฟในระยะเวลาสั้น ๆ

นอกจากนี้ โอรีโอยังมีส่วนประกอบของไขมันสูงซึ่งผ่านกระบวนการแปรรูปให้เนื้อคุกกี้มีความแน่นและมีความชื้นต่ำ อากาศจึงผ่านเข้าไปในเนื้อคุกกี้ได้ยากและทำให้การเผาไหม้เกิดขึ้นช้ากว่าในอาหารทั่วไป

ส่วนการนำอาหารมาทดสอบด้วยการเผาไฟเพื่อพิสูจน์ว่ามีส่วนประกอบของสารหน่วงไฟหรือไม่ รศ.ดร. เจษฎา มองว่าไม่ใช่วิธีการที่สมเหตุสมผล และยังมีขนมอีกหลายชนิดที่มีลักษณะคล้ายโอรีโอ เช่น แครกเกอร์หรือคุกกี้ที่มีเนื้อสัมผัสแน่นและแห้ง ก็ติดไฟได้ยากเช่นกันแม้ว่าจะไม่ได้มีส่วนประกอบของสารหน่วงไฟ

โคแฟคพบว่ามีผู้ใช้งานอีกหลายรายที่โพสต์วิดีโอทดลองนำโอรีโอมาเผาไฟและพบว่าเกิดการเผาไหม้ตามปกติแต่อาจใช้เวลานานมากกว่าหนึ่งนาทีกว่าที่คุกกี้จะเริ่มไหม้

อย่างไรก็ตาม โอรีโอซึ่งมีน้ำตาลเป็นส่วนประกอบมากกว่าร้อยละ 40 จัดเป็น “อาหารแปรรูปขั้นสูง” เช่นเดียวกับขนมปัง มันฝรั่งทอดกรอบ ซีเรียล และอื่น ๆ จึงควรจำกัดการรับประทานในปริมาณที่เหมาะสมเพื่อไม่ให้ได้รับแคลอรีต่อวันมากเกินความจำเป็น