โทษปรับและจำคุกผู้ที่ไม่ขออนุญาตเจาะหรือใช้น้ำบาดาล อยู่ใน พ.ร.บ.น้ำบาดาล มาตั้งแต่ปี 2535 ไม่ใช่ “กฎหมายใหม่”

กองบรรณาธิการโคแฟค

เนื้อหาที่ตรวจสอบ:  กฏหมายใหม่การขุดน้ำบาดาลโดยไม่ขออนุญาตุมีโทษจำคุก 6 เดือนหรือปรับ 20,000.-บาท 

📌 ผลการตรวจสอบข้อเท็จจริง: **เนื้อหาจริงบางส่วน** พ.ร.บ. น้ำบาดาลระบุว่าผู้ที่เจาะและใช้น้ำบาดาลโดยไม่ขออนุญาตมีโทษจำคุก 6 เดือนหรือปรับ 20,000 บาทจริง แต่เป็นบทกำหนดโทษที่มีมาตั้งแต่ปี 2535 ไม่ใช่ “กฎหมายใหม่”

📝 เนื้อหาโดยสรุป: วันที่ 19 ก.พ. 2569 สมาชิกกลุ่ม “แฟนข่าว TOP NEWS THAILAND” โพสต์ข้อความว่า “กฎหมายใหม่การขุดน้ำบาดาลโดยไม่ขออนุญาตุมีโทษจำคุก 6 เดือนหรือปรับ 20,000 บาท” ซึ่งทำให้เข้าใจว่ามีการออกกฎหมายใหม่เกี่ยวกับการใช้น้ำบาดาล (ลิงก์บันทึก)

🔎 โคแฟคตรวจสอบ: พ.ร.บ.น้ำบาดาล พ.ศ. 2520 ห้ามมิให้ผู้ใดประกอบกิจการน้ําบาดาลในเขตน้ําบาดาลเว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงาน ต่อมามีการแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายฉบับนี้ในปี 2535 โดยเพิ่มบทกำหนดโทษว่าผู้ใดฝ่าฝืนต้องระวางโทษจําคุกไม่เกิน 6 เดือนหรือปรับไม่เกิน 20,000 บาท 

ปี 2554 กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมประกาศให้กรุงเทพมหานครและทุกจังหวัดเป็นเขตน้ำบาดาล และกำหนดให้น้ำใต้ดินที่อยู่ลึกจากผิวดินลงไปเกินกว่า 15 เมตร เป็นน้ำบาดาลในเขตน้ำบาดาล นั่นหมายความว่าผู้ที่ประสงค์จะเจาะหรือใช้น้ำบาดาลจะต้องขออนุญาตก่อน

ตั้งแต่นั้นมากรมทรัพยากรน้ำบาดาลได้ประชาสัมพันธ์เป็นระยะ ๆ ให้ผู้ที่มีความประสงค์จะเจาะหรือใช้น้ำบาดาลในทุกพื้นที่ขออนุญาตให้ถูกต้องตามกฎหมายมิเช่นนั้นจะมีโทษจำคุกหรือปรับ เช่น

▪ ธันวาคม 2561  เว็บไซต์กองทุนพัฒนาน้ำบาดาล โพสต์ข้อความเตือน “แอบเจาะ/ใช้น้ำบาดาล โดยไม่ได้รับอนุญาตถือว่าผิดกฎหมาย” โดยอธิบายว่า พ.ร.บ.น้ำบาดาลกำหนดให้ผู้ที่มีความประสงค์ใช้น้ำบาดาล ไม่ว่าจะใช้ในการอุปโภคบริโภคทั่วไป การเกษตร หรืออุตสาหกรรม จะต้องยื่นคำขอรับใบอนุญาตเจาะบ่อน้ำบาดาล และใบอนุญาตใช้น้ำบาดาลต่อพนักงานน้ำบาดาลประจำท้องที่เขตน้ำบาดาลจังหวัดนั้น ๆ ให้ถูกต้อง หากฝ่าฝืนจะมีความผิดต้องระวางโทษจำคุกไม่เกิน 6 เดือน หรือปรับไม่เกิน 20,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

▪ กรกฎาคม 2563 เพจเฟซบุ๊ก “กรมทรัพยากรน้ำบาดาล” โพสต์ข้อความว่า “กฎหมายกำหนดให้ กรุงเทพมหานคร และทุกจังหวัดในราชอาณาจักรไทยเป็นเขตน้ำบาดาล และกำหนดให้น้ำใต้ดินที่อยู่ลึกจากผิวดินเกินกว่า 15 เมตรเป็นน้ำบาดาล ดังนั้นผู้ใช้น้ำจากบ่อน้ำบาดาลในทุกจังหวัดทั่วประเทศที่มีความลึกจากผิวดินเกินกว่า 15 เมตรจึงต้องไปยื่นคำขอรับใบอนุญาตใช้น้ำบาดาลให้ถูกต้องหากฝ่าฝืนจะมีความผิดตามกฎหมาย มีโทษจำคุกไม่เกิน 6 เดือน หรือปรับไม่เกิน 20,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ”